Chương 1: Vào một buổi chập tối cuối thu năm 44, khi cả thị xã Phát Diệm vừa lên đèn, bỗng có nhiều tràng súng máy từ xa vọng về. mọi người chưa hết xôn xao thì từ Trì Chính, dọc theo quốc lộ số 10, từng đoàn xe "ca-mi-ông" mang hiệu Mặt Trời của quân đội Phù Tang, trên cắm đầy lá cây ầm ầm tiến vào, đậu dài dài từ phố Thượng Kiệm tới tận Lưu Phương. Dưới những ánh đèn pin lấp loáng, quân đội Nhật từ các xe nhẩy xuống, dàn trận tiến chiếm các khu phố. một bầu không khí hãi hùng bao trùm khắp nơi. Nhà nhà tắt đèn, im hơi lặng tiếng, lo lắng quan sát đoàn quân viễn chinh qua khe cửa. Báo chí cho chúng tôi biết quân đội Nhật là một đoàn quân cảm tử, hung bạo và có kỷ luật sắt. Những năm gần đây, từ vùng họ chiếm đóng ở đâu đó, đã ra lệnh cho chính quyền bảo hộ pháp nay đã mất liên lạc với chính quốc thi hành một số quyết định có liên quan trực tiếp tới đời sống của người Việt ở Bắc và Trung Kỳ, nhất là việc trưng dụng ruộng vườn đề cấy đay, gai và thầu dầu để cung cấp cho quân đội Nhật. Đay, gai thì dễ hiểu, có thể dùng để dệt bao đựng thực phẩm tiếp tế, để dồn cát đắp chiến lũy, dệt vải may quân phục. Còn thầu dầu thì chưa ai nghĩ ra họ dùng làm gì. Lệnh trưng dụng này đã khiến diện tích trồng lúa năm nay thu hep lại rất nhiều ...